Dat is de inzet geweest van de PvdA bij het behandelen van de notities Fryslân Duurzaam en Fryslân geeft energie. Daarbij heeft de PvdA gevraagd om een integraal onderzoek naar het gebruik van de diepe ondegrond. Deze ondergrond biedt heel veel mogelijkheden: voor het gebruik van geothermie, warmte-koude-opslag, voor het winnen van drinkwater. Maar ook voor het winnen van delfstoffen. Met name in Noordwest Fryslân levert die winning problemen op. In het Streekplan heeft de provincie aangegeven geen opslag van kernafval en ander gevaarlijk afval te willen toestaan.

 

Ook het opslaan van CO2 in lege gasvelden zou een mogelijk gebruik van de Friese bodem kunnen zijn. Bij de behandeling van Fryslân geeft energie heeft de PvdA aangegeven niet eerder daaraan mee te willen werken dan wanneer er integraal onderzoek is gedaan naar het gebruik van bodem.
Groot was dan ook onze verbazing dat door het college wel een standpunt werd ingenomen over de opslag van CO2 zonder dat daar uitgebreid onderzoek naar is gedaan.

 

Tegelijkertijd vinden wij dat er een klimaatprobleem is door het uitstoten van CO2. En hoewel we fors inzetten op een duurzaam Fryslân, zover zijn we nog niet. Nog steeds rijden we in auto's die zijn gemaakt van Hoogovenstaal en wordt onze elektriciteit opgewekt in centrales die CO2 uitstoten. Dat maakt dat we mede verantwoordelijk zijn voor de uitstoot van CO2 in andere delen van het land, waaronder onze buren in Groningen. Wij vinden dat er goed onderzoek moet worden gedaan naar de risico's van opslag en transport van CO2 onder land. Daarover is op dit moment te weinig bekend. Als dat nodig is, is de PVdA bereid om in een Fryslân mee te werken aan dergelijk onderzoek.

 

Overigens bepalen we dat als Fryslân niet zelf - als provincie een standpunt innemen dat wij niet mee willen werken aan de opslag van CO2 is de burgers voor de gek houden. Het Rijk, Den Haag, beslist of er opslag in de Friese bodem komt. Met de zogenaamde Rijkscoördinatieregeling kan dat worden afgedwongen. Als je nu de voordeur voor het Rijk dichtgooit, komen ze via de achterdeur weer binnen. En dan hebben wij liever zelf een visie en regie op wat er in onze bodem gebeurt - juist omdat dat zoveel effect kan hebben op wat er boven de grond gebeurt.

 

En tot slot, heeft minister Cramer ons laten weten dat vooralsnog opslag van CO2 in Fryslân niet aan de orde is. Niet eerder dan dat de proeven bij Barendrecht zijn afgerond zal worden gekeken naar de nut en noodzaak van opslag van CO2 in het noorden. De eerste lokaties die dan aan de orde zijn, zijn die lokaties waar grootschalige emissie is van zuiver CO2. Dit is in contrast met de beleidsnotitie van Gedeputeerde Staten, waarin wordt gesteld dat Fryslân nadrukkelijk in beeld is als lokatie voor een opslagdemo.

 

De beleidsnotitie is behandeld in de bijeenkomst van de commissie Lân, Loft en Wetter. Hier heeft de PvdA fractie aangegeven in te willen zetten op duurzame energie. Echter, als aan de provincie Fryslân wordt gevraagd om mee te werken aan onderzoek naar opslag, dan mogen wij die verantwoordelijkheid niet uit de weg gaan. Bovenal vinden wij dat het door ons gevraagde onderzoek naar integraal gebruik van de Friese bodem nu eerst moet worden gepresenteerd aan de PvdA, zodat een integrale afweging kan worden gemaakt.

 

Stellen dat opslag in Fryslân niet mag plaatsvinden en wel bij de buren is voor ons het nieuwe nimby. Nadat Piet Adema eerste het begrip wimby presenteerde in zijn concept-PMP presenteert hij nu het begrip jimby: tegen onze buren in Groningen zegt hij: dat krije jim (der) by.

(de beleidsnotie wordt op 17 maart 2010 behandeld in Provinciale Staten)